Frans B. M. Waal Ordre des livres

Czy to prawda, że dziewczynki wolą kolor różowy, a chłopcy – niebieski? Dlaczego dziewczynki chętniej bawią się lalkami i pluszowymi misiami, a chłopcy – samochodzikami i robotami? Co ma większy udział w kształtowaniu tożsamości płciowej człowieka: natura czy kultura? Światowej sławy prymatolog zabiera głos w jednej z najważniejszych dyskusji XXI wieku. Wyjaśnia podstawowe pojęcia: orientacja seksualna, płeć kulturowa (gender), płeć biologiczna, tożsamość płciowa. Następnie, posiłkując się swoim doświadczeniem w badaniach innych naczelnych (jak szympansy zwyczajne i szympansy bonobo), opisuje socjalizację człowieka, jego zachowania seksualne, narzucane każdej płci role społeczne, a także niemożliwe do osiągnięcia wzory idealnej kobiety i idealnego mężczyzny. Przekonuje, że tożsamość płciowa każdego człowieka składa się z dwóch części: płci biologicznej i kulturowej (gender). Wszystko, co robimy, odzwierciedla współgranie genów i środowiska. De Waal podkreśla przy tym, że tożsamość płciowa to temat szeroki i różnorodny, i tę różnorodność należy pielęgnować. Nigdy bym nie chciał żyć w świecie, w którym ludzie niczym się od siebie nie różnią – stwierdza Frans De Waal. Byłoby to niewiarygodnie nudne miejsce.

Knihou Odlišní světoznámý odborník na primáty Frans de Waal přispívá k dlouhotrvající debatě o vlivu přírody a výchovy. Vychází z desítek let pozorování a studia lidského i zvířecího chování a přináší ohromující poznatky o tom, jakou roli zde hraje biologické pohlaví a jakou gender. Dokazuje, že přestože jsou biologické pohlaví a gender provázané a lidé s ostatními primáty sdílejí některé pohlavní rozdíly v chování, biologie nenabízí žádné ospravedlnění pro stávající genderovou nerovnost. Kniha vyniká svěžím a podnětným přístupem k tématu a je protkána de Waalovymi osobními zkušenostmi – dětství v nizozemské rodině se šesti chlapci, manželství s Francouzkou s odlišným přístupem k genderovym rolím a desetiletí akademických válek o zastaralé vědecké teorie, které jen pomalu mizí z veřejného diskurzu. S humorem, soucitem a srozumitelně se de Waal pokouší rozšířit diskusi o genderu. Nevynechává ani sexuální orientaci, genderovou identitu a ukazuje, že ani ve světě primátů se všichni nevejdou do tradičních genderovych binárních škatulek. Tato kniha rozdíly nepopírá, naopak přináší důkazy, že ve společnosti je místo pro každého.

A groundbreaking exploration of gender and sex from a leading primatologist and bestselling author. This work offers a scientific, compassionate, and balanced perspective on pressing controversies surrounding sex and gender. It raises essential questions: How different are the sexes? Is gender uniquely human? Where does gender identity originate? Drawing on decades of observing chimpanzees and bonobos, the author delves into biological sex differences and the influence of culture and socialization. The analysis covers maternal and paternal behaviors, sexual orientation, gender identity, and the limitations of the gender binary, while reflecting on our shared evolutionary history with apes. Observations of male and female networking, sexual signals, and gender non-conforming individuals in primate societies reveal similarities and differences with humans. Notably, humans develop nuclear families, experience higher rates of sexual violence, and practice joint parental care. With expert insights and engaging storytelling, the author challenges gender biases in the scientific community and provides a fresh understanding of behavioral norms and the remarkable potentials of the human species.

"New York Times best-selling author and world-renowned primatologist Frans de Waal explores sex and gender in both humans and other animals. Though many scholars now argue that gender differences are purely a product of socialization, primatologist Frans de Waal illustrates in Different the scientific, evolutionary basis for gender differences in humans, drawing on his decades of experience working with our closest ape relatives: chimpanzees and bonobos. De Waal illuminates their behavioral and biological differences, and compares and contrasts them with human behavior: male domination and territoriality in chimpanzees and the female-led pacific society of bonobos. In his classic conversational style and a narrative rich in anecdotes and wry observations, de Waal tackles topics including gender identity, sexuality, gender-based violence, same-sex rivalry, homosexuality, friendship, and nurturance. He reveals how evolutionary biology can inform a more nuanced-and equitable-cultural understanding of gender. Ultimately, he argues, our two nearest primate relatives are equally close to us, and equally relevant. Considering all available evidence, we can learn much about ourselves and embrace our similarities as well as our differences."-- Provided by publisher

Though many scholars now argue that gender differences are purely a product of socialization, primatologist Frans de Waal illustrates in Different the scientific, evolutionary basis for gender differences in humans, drawing on his decades of experience working with our closest ape relatives: chimpanzees and bonobos. De Waal illuminates their behavioral and biological differences, and compares and contrasts them with human behavior: male domination and territoriality in chimpanzees and the female-led pacific society of bonobos.In his classic conversational style and a narrative rich in anecdotes and wry observations, de Waal tackles topics including gender identity, sexuality, gender-based violence, same-sex rivalry, homosexuality, friendship, and nurturance. He reveals how evolutionary biology can inform a more nuanced—and equitable—cultural understanding of gender. Ultimately, he argues, our two nearest primate relatives are equally close to us, and equally relevant. Considering all available evidence, we can learn much about ourselves and embrace our similarities as well as our differences.

Czy to prawda, że dziewczynki wolą kolor różowy, a chłopcy – niebieski? Dlaczego dziewczynki chętniej bawią się lalkami i pluszowymi misiami, a chłopcy – samochodzikami i robotami? Co ma większy udział w kształtowaniu tożsamości płciowej człowieka: natura czy kultura? Światowej sławy prymatolog zabiera głos w jednej z najważniejszych dyskusji XXI wieku. Wyjaśnia podstawowe pojęcia: orientacja seksualna, płeć kulturowa (gender), płeć biologiczna, tożsamość płciowa. Następnie, posiłkując się swoim doświadczeniem w badaniach innych naczelnych (jak szympansy zwyczajne i szympansy bonobo), opisuje socjalizację człowieka, jego zachowania seksualne, narzucane każdej płci role społeczne, a także niemożliwe do osiągnięcia wzory idealnej kobiety i idealnego mężczyzny. Przekonuje, że tożsamość płciowa każdego człowieka składa się z dwóch części: płci biologicznej i kulturowej (gender). Wszystko, co robimy, odzwierciedla współgranie genów i środowiska. De Waal podkreśla przy tym, że tożsamość płciowa to temat szeroki i różnorodny, i tę różnorodność należy pielęgnować. Nigdy bym nie chciał żyć w świecie, w którym ludzie niczym się od siebie nie różnią – stwierdza Frans De Waal. Byłoby to niewiarygodnie nudne miejsce.

Mámino poslední objetí začíná smrtí Mámy, šimpanzí matriarchy, která si utvořila silné pouto s biologem Janem van Hooffem. Když Máma umírala, van Hooff učinil neobvyklé gesto a navštívil ji v její noční kleci, aby se mohli naposledy obejmout. Příběh Mámy tvoří jádro de Waalova přesvědčení, že lidé nejsou jediným druhem se schopností pociťovat lásku, nenávist, strach, zahanbení, vinu, radost, znechucení či empatii. De Waal zde probírá výrazy obličeje, emoce bublající pod povrchem a samozřejmě i život a smrt Mámy. Díky knize Mámino poslední objetí se srdce a mysl čtenářů stanou vnímavější vůči hlubokému propojení mezi lidmi a zvířaty a promění jejich pohled na život okolo nás.

A whirlwind tour of new ideas and findings about animal emotions, based on de Waal's studies of the social and emotional lives of chimpanzees, bonobos, and other primates. De Waal discusses facial expressions, animal sentience and consciousness, Mama's life and death, the emotional side of human politics, and the illusion of free will. He distinguishes between emotions and feelings, all the while emphasizing the continuity between our species and other species. And he makes the radical proposal that emotions are like organs: we don't have a single organ that other animals don't have, and the same is true for our emotions -- Adapted from publisher's description

Che cosa distingue la nostra mente da quella di un animale? Si potrebbe pensare alla capacità di progettare utensili o alla comprensione del passato, che ci inducono a considerare noi stessi come la specie più eminente del pianeta. In anni recenti, però, queste affermazioni sono state confutate da una rivoluzione nello studio della cognizione animale. Se consideriamo il modo in cui i polpi usano le noci di cocco per mimetizzarsi o la prodigiosa memoria di cui dà prova un giovane scimpanzé oggetto di studio all’Università di Kyoto, dobbiamo concludere che la capacità di ideare strumenti o di ricordare il passato non sono caratteristiche esclusivamente umane. Frans de Waal, che in questo ambito di studi non ha rivali al mondo, riporta qui ricerche condotte sulle più varie specie, dai delfini alle pecore, dalle vespe ai pipistrelli, per mostrare quanto sia vasta l’intelligenza degli animali e quanto noi siamo stati sciocchi a sottovalutarne le capacità così a lungo.

"Can virtuous behavior be explained by nature, and not by human rational choice? In Primates and philosophers, renowned primatologist Frans de Waal explores the biological foundations of one of humanity's most cherished traits: morality. Drawing on Darwin, recent scientific advances, and his extensive research of primate behavior, de Waal argues that modern-day evolutionary biology incorrectly reinforces our habit of labeling ethical behavior as humane and the less civilized as animalistic. His compelling account of how human morality evolved out of mammalian society will fascinate anyone who has ever wondered about the origins and reach of human goodness."--Page 4 of cover